از فرش تا عرش.... استاد حشمتی رضوی بهدیدار حق شتافت
سایت اطلاع رسانی فرش ایران_ کارپتور
انالله و اناالیه راجعون
تار و پود وجودش با عشق به این مرز و بوم گره خورده بود و اینک به عرش پرکشید.
جامعه تخصصی فرش ایران سوگوار از دست دادن یکی از ستونهای استوار پژوهش و میراث مکتوب خود است.
استاد فضلالله حشمتی رضوی،
نویسنده، تاریخنگار و فرشپژوه پیشکسوت کشور، پس از بیش از نیم قرن تلاش بیوقفه برای پاسداشت و اعتلای هنر-صنعت فرش دستباف، روز پنجشنبه یازدهم تیرماه 1405، بر اثر ایست قلبی، جان به جانآفرین تسلیم کرد.
سایت اطلاع رسانی فرش ایران این ضایعه اندوهبار را به خانواده محترم ایشان، استادان، دانشجویان و تمامی فعالان عرصه فرش دستباف ایران تسلیت عرض مینماید. روح بلندش قرین رحمت بیکران الهی و نام و یاد نیکش در پهنه فرهنگ این سرزمین جاودان باد.

در امتداد یک راه بزرگ؛ به یاد استاد فضلالله حشمتی رضوی
نگارش تاریخ و پاسداری از اصالتهای فرش ایرانی، حاصل همت بلند و پیوسته کاروان بزرگی از دلباختگان این هنر است. درگذشت استاد فضلالله حشمتی رضوی در سن ۸۶ سالگی، ضایعهای سنگین برای این مسیر مشترک است. با رفتن او، جامعه فرش ایران سوگوارِ یکی دیگر از چهرههای اصیل، مرجع و طلایهدار از نسل اول فرشپژوهان شد؛ استادی که در کنار بزرگانی چون سیروس پرهام، سیاوش آزادی، احمد دانشگر و نیاز محمد نیازی، سهمی ارزشمند در روشن نگه داشتن چراغ پژوهشهای فرش داشت.
امروز اگرچه از شمار این نسل پیشگام کاسته شده، اما حضور استادان برجسته و نامآشنایی همچون شیرین صوراسرافیل، علی حصوری، طاهر صباحی و پرویز تناولی در کنار نسل جدید پژوهشگران، تضمینکننده تداوم این راه سترگ است.
مهمترین ابعاد و دستاوردهای زندگی علمی استاد حشمتی رضوی که او را به یکی از حلقههای درخشان این زنجیره تبدیل کرد، عبارتند از:
- آکادمیکسازی هنر شفاهی: بزرگترین خدمات او به جامعه فرش، تبدیل دانش سنتی، پراکنده و شفاهی قالیبافی به یک رشته دانشگاهی و ساختار مدون آکادمیک بود.
- فرش به عنوان میراث فرهنگی: او در تالیفات خود اثبات کرد که فرش دستباف صرفاً یک کالای تجاری یا حرفه اقتصادی نیست، بلکه بخشی جداییناپذیر از هویت تاریخی و شناسنامه فرهنگی ایرانیان است.
- تعهد و صداقت علمی: بنا بر شهادت فعالان این حوزه، ویژگی بارز او در طول ۵۰ سال پژوهش میدانی و کتابخانهای، «تعهد حرفهای، صداقت علمی، اخلاق نیکو و منش انسانی» در ثبت روایات قالیبافان سراسر کشور بود.
میراث مکتوب و ماندگار استاد
استاد حشمتی رضوی علاوه بر نگارش مقالات بیشمار برای مراجع دانشنامهای بزرگی همچون مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، دانشنامه جهان اسلام و بنیاد ایرانشناسی، کتب مرجع ارزشمندی را به یادگار گذاشت که امروزه اصلیترین منابع درسی دانشگاهی هستند:
- تاریخ فرش؛ سیر تحول و تطور فرشبافی ایران (تاریخچه قالیبافی از دوران پیش از تاریخ تا عصر معاصر) انتشارات سمت
- از فرش تا عرش (مجموعه مقالات تخصصی) انتشارات امیرکبیر
- مدیریت هنر و صنعت فرش ایران (مباحث تئوری مدیریت) سازمان مطالعه و تدوین کتب دانشگاهی (سمت)
- مبانی و روشهای تحقیق در فرش دستباف ایران (قالیبافی و روششناسی پژوهش) انتشارات قلم
- فرشنامه ایران (حوزه شناخت قالی و دستبافتههای ایرانی) با همکاری دکتر حسن آذرپاد. ناشر: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی
یادش گرامی و راهش پر رهرو باد.
دیدگاه ها